بررسی سخت‌افزار

تکنولوژی رم دو کاناله چیست و چه تاثیری در عملکرد سیستم دارد؟

معماری‌های سخت‌افزاری متفاوتی با توجه به کارکرد سیستم‌های کامپیوتری مختلف، در دسترس کاربران وجود دارد. تکنولوژی رم دو کاناله یکی از معماری‌های محبوب در سر هم کردن سیستم‌های کامپیوتری است که بیشتر مادربوردهای موجود در بازار این معماری پشتیبانی می‌کنند. در ادامه قصد داریم تکنولوژی رم دو کاناله را شرح دهیم و بررسی کنیم چه تاثیری در عملکرد و سرعت کامپیوتر دارد.

افزایش سرعت سیستم با ارتقا رم

این معماری به جای استفاده از یک رم با ظرفیت بالا، از دو رم با ظرفیت نصف آن استفاده می‌کند؛ چرا که این کار منجر به افزایش دو برابری پهنای باند رم و افزایش سرعت پردازش رم می‌شود. به جز معماری و تکنولوژی رم دو کاناله (Dual Channel) انواع مختلف رم کامپیوتر در معماری‌های چند کاناله دیگری مانند رم چهار کاناله، شش کاناله و هشت کاناله هم وجود دارند. معمولاً از معماری رم شش کاناله و هشت کاناله برای سرورها استفاده می‌شود.

برای استفاده از معماری‌های مختلف سخت‌افزاری باید از مادربوردی که از این معماری پشتیبانی کند، استفاده کنید. در حال حاضر مادربوردهایی با ظرفیت‌های مختلف کانال‌های رم در بازار وجود دارند. توجه داشته باشید؛ برای افزایش سرعت سیستم کامپیوتری از طریق معماری‌ رم چند کاناله، تمام قطعات سخت‌افزاری سیستم باید قابلیت پشتیبانی از این معماری را داشته باشند؛ بنابراین قبل از هر اقدامی از این مسئله مطمئن شوید.

انواع معماری و نحوه کار رم

افزایش سرعت کامپیوتر

برای این که به خوبی متوجه نحوه کارکرد تکنولوژی رم دو کاناله شویم، لازم است نحوه کارکرد رم را مرور کنیم. در سیستم‌های کامپیوتری رم از طریق ارتباط با کنترل‌گر حافظه در پردازنده (CPU) با قطعات دیگر سیستم ارتباط بر قرار می‌کند. بعضی از کنترل‌گرهای حافظه از چند کانال برای ارتباط با ماژول حافظه استفاده می‌کنند.

کنترل‌گرهای مختلفی از قبیل کنترل‌گرهای 2 کاناله، 4 کاناله، 6 کاناله، و 8 کاناله وجود دارند. هنگامی که کنترل‌گر حافظه به جای یک کانال از دو کانال استفاده کند، از تکنولوژی رم دو کاناله استفاده می‌شود و سرعت پردازش سیستم افزایش پیدا می‌کند.

کنترل‌گر حافظه یا باس یکی از قطعات سخت‌افزاری سیستم‌های کامپیوتری است که می‌تواند روی پردازنده (سی‌پی‌یو)، یا روی مادربورد قرار بگیرد. کنترل‌گر دارای پهنای باند مشخصی است که از طریق کانال‌ها تامین می‌شود و باید با پردازنده سازگار باشد.

کنترل‌گر حافظه دو کاناله می‌تواند همزمان از دو ماژول حافظه پشتیبانی کندو به این ترتیب پهنای باند پردازش سیستم را تا دو برابر افزایش دهد. این موضوع در عمل منجر به دو برابر شدن سرعت سیستم می‌شود.

به این ترتیب می‌توان گفت تکنولوژی رم دو کاناله از طریق مجموعه‌ای از قطعات سخت‌افزاری از جمله مادربورد، رم و پردازنده مناسب برای این تکنولوژی در دسترس است. اولین لازمه بهره بردن از این تکنولوژی استفاده از مادربورد مناسب است. امروزه بیشتر مادربوردها دست‌کم 4 ماژول رم ارائه می‌دهند که امکان استفاده از این تکنولوژی را در اختیار به شما می‌دهد.

راه اندازی تکنولوژی رم دو کاناله

راه اندازی رم چند کاناله

اگر تا به حال به ماژول‌ یا اسلات‌های رم روی مادربورد کامپیوتر خود دقت کرده باشید، متوجه استفاده از دو رنگ در طراحی آنها شده‌اید. این نشانه ساده‌ای است از اینکه مادربورد قادر به پشتیبانی از معماری‌ رم دو کاناله است. در این نوع مادربوردها به جای یک کانال ورودی از رم، دو یا چند کانال ورودی از رم وجود دارد.

هنگامی که مادربورد این قابلیت را داشته باشد، کاربر می‌تواند برای ارتقا رم کامپیوتر خود، به جای استفاده از یک رم با ظرفیت بالا (برای مثال 16 گیگ) از دو رم با ظرفیت کمتر (برای مثال 8 گیگ) استفاده کند و سرعت پردازش سیستم را به دو برابر سرعت پردازش با رم 16 گیگ برساند. اگر قصد دارید خودتان کار ترکیب دو رم را انجام دهید؛ باید بر اساس مدل مادربورد و رم‌ها دستورالعمل‌ها را اجرا کنید.

این مسئله یکی از راه‌کارهای اقتصادی برای افزایش سرعت کلی سیستم هم محسوب می‌شود. بیشتر مادربوردهای مدرن از تکنولوژی رم دو کاناله پشتیبانی می‌کنند. برای استفاده از این تکنولوژی کافی است رم‌های خود را در ماژول‌های رم همرنگ در کانال‌های مختلف قرار دهید.

در حقیقت استفاده از رنگ‌بندی دوگانه برای مشخص کردن ماژول‌های رم با همین هدف صورت می‌گیرد. می‌توانید به سادگی مطابق راهنمای نصب مادربورد و رم یا آموزش ارتقا رم لپ تاپ، این معماری را در سیستم خود راه‌اندازی و نصب کنید.

یکی از جاذبه‌های اصلی این تکنولوژی عدم نیاز آن به تجهیزات سطح بالا یا تخصصی است. کاربران خانگی یا افرادی که قصد استفاده تخصصی از کامپیوتری با سرعت پردازش بالا دارند، می‌توانند با استفاده از این معماری به سادگی و بدون هزینه زیاد، سرعت کامپیوتر خانگی خود را تا دو برابر حالت معمول افزایش دهند و به یک سیستم با قدرت پردازش قابل‌قبول دست پیدا کنند.

مزایای استفاده از رم دو کاناله

تکنولوژی رم چند کاناله

بیشتر فروشندگان تجهیزات کامپیوتری در هنگام پیشنهاد یک محصول، به خریداران توصیه می‌کنند به جای استفاده از یک رم با ظرفیت بالا از دو رم با ظرفیت کمتر یا نصف استفاده کنند. این کار منجر به کاهش هزینه کلی سیستم و افزایش سرعت می‌شود.

نکته مهم این است که برای استفاده از این تکنولوژی نیازی به سرمایه‌گذاری‌های سخت‌افزاری و استفاده از مادربوردهای تخصصی نیست. امروزه کاربران می‌توانند به سادگی با استفاده از مادربوردهای استاندارد و مدرنی که از تکنولوژی رم دو کاناله پشتیبانی می‌کنند به این معماری سخت‌افزاری دست پیدا کنند.

از جمله نکات مهم در راه‌اندازی یک سیستم دو کاناله مناسب سازگاری و هماهنگی قطعات است. در صورتی که کنترل‌گر پردازنده سیستم از این معماری پشتیبانی کند، کافی است با توجه به توان و ظرفیت آن از دو رم استفاده کنید؛ ولی در صورت ناسازگاری قطعات و هماهنگ نبودن ظرفیت کنترل‌گر یا ظرفیت پردازش رم با دیگر قطعات، عملاً سرعت سیستم افزایش پیدا نخواهد کرد.

تفاوت تکنولوژی رم دو کاناله با تکنولوژی نرخ داده مضاعف (DDR)

تاثیر تکنولوژی رم دو کاناله در کارکرد سیستم

یکی از تکنولوژی‌های محبوب و مدرن مورد استفاده در رم‌ها نرخ داده مضاعف است که تحت عنوان دی‌دی‌آر شناخته می‌شود. در تکنولوژی دی‌دی‌آر به جای انتقال اطلاعات در یک ثانیه، انتقال در نیم ثانیه انجام می‌شود. به این ترتیب این نوع رم‌ها سرعت پردازشی دو برابر سرعت پردازش‌ رم‌های با ظرفیت مشابه دارند.

تکنولوژی دی‌دی‌آر یکی تکنولوژی‌های محبوب و پیشرفته در تولید رم محسوب می‌شود. این تکنولوژی ارتباطی با تکنولوژی رم دو کاناله ندارد و بیشتر به نحوه کارکرد و ساختار فنی رم مرتبط است و یک معماری محسوب نمی‌شود.

در صورت پشتیبانی ظرفیت کنترل‌گر حافظه، به منظور افزایش سرعت و قدرت پردازش سیستم می‌توانید در معماری رم دو کاناله از رم‌های دی‌دی‌آر استفاده کنید.

هر دو این تکنولوژی‌ها راه‌کارهایی برای افزایش قدرت پردازش و حافظه اجرایی سیستم تا دو برابر ارائه می‌دهند. اما تفاوت آنها در این است که تکنولوژی دی‌دی‌آر تنها شامل یک محصول و آن هم خود رم می‌شود. در حالی که معماری رم دو کاناله شامل مجموعه‌ای از قطعات و نحوه سر هم کردن آنها برای رسیدن به سرعتی دو برابر می‌شود.

تاثیر تکنولوژی رم دو کاناله در کارکرد سیستم

رم مناسب برای بازی

ظرفیت و سرعت سیستم‌های کامپیوتری با توجه به ظرفیت رم آنها تعیین می‌شود. اگر پردازنده یا سی‌پی‌یو قدرت پردازش بسیار بالایی داشته باشد، در صورتی که سرعت پردازش رم پایین باشد، سرعت پردازش سیستم به همان سرعت پایین رم محدود می‌ماند. برای همین تامین ظرفیت رم یکی از راه‌های اصلی حفظ سرعت و کیفیت سیستم‌های کامپیوتری محسوب می‌شود.

تکنولوژی رم دو کاناله یک معماری پیشنهادی برای افزایش سرعت سیستم‌های خانگی است. برای استفاده از این معماری، کنترل‌گر حافظه پردازنده کاربر باید بیش از یک کانال داشته باشد. بیشتر پردازنده‌های مدرن از معماری رم دو کاناله و چند کاناله پشتیبانی می‌کنند. به این ترتیب بیشتر کاربران می‌توانند با استفاده از این معماری به سرعت بالاتری دست پیدا کنند.

این تکنولوژی قدرت پردازش سیستم را افزایش می‌دهد؛ بنابراین کاربر می‌تواند بدون افزایش هزینه، از سرعتی دو برابر سرعت سیستم مشابه با معماری رم متفاوت استفاده کند. بیشتر پردازنده‌های مدرن از بیش از دو کانال پشتیبانی می‌کنند. به این ترتیب کاربران با داشتن مادربورد و پردازنده مناسب، می‌توانند با کمک رم سرعت سیستم خود را تا حد قابل قبولی افزایش دهند.

هماهنگی اجزای سیستم با رم

هماهنگی مادربورد با رم

تکنولوژی رم دو کاناله نوعی معماری است که از طریق هماهنگی و سازگاری اجزای مختلف سخت‌افزاری باعث افزایش سرعت پردازش سیستم می‌شود. برای استفاده از این تکنولوژی نیاز به مادربورد، سی‌پی‌یو، و رم‌های مناسب نیاز دارید.

می‌توانید از رم DDR که دارای انواع مختلفی از جمله دی‌دی‌آر، دی‌دی‌آر2، دی‌دی‌آر3 و … برای افزایش سرعت بیشتر هم استفاده کنید. بسته به استفاده‌ای که از کامپیوتر دارید، می‌توانید از راهنمای خرید رم استفاده کرده و با توجه به نیاز خود، بهترین رم‌های DDR4 و ارزانترین رم های کامپیوتر و… را تهیه کنید.

نصب رم‌ها در ماژول‌های همرنگ تنها کاری است که در صورت سازگاری قطعات، لازم است انجام دهید. برای این کار توصیه می‌شود از رم‌های همسان و مشابه استفاده کنید. دلیل این موضوع این است که در صورت توافق سرعت پردازش، مادربورد سرعت کمتر را لحاظ می‌کند.

به این ترتیب اگر از یک رم 16 گیگ در کنار یک رم 8 گیگ استفاده کنید سرعت پردازش سیستم به 24 گیگ نمی‌رسد، بلکه به 16 گیگ (16=2*8) محدود می‌شود. این نکته در مورد تمام اتصالات سخت‌افزاری صدق می‌کند.

به همین دلیل است که امروزه بیشتر شرکت‌های تولید کننده رم، کیت محصولات خود را عرضه می‌کنند. این کیت‌ها ضمن سازگاری با بسیاری از مادربوردهای مدرن، معمولاً با راهنمای سخت‌افزاری مناسب به شکل تخصصی برای استفاده در معماری‌های چند کاناله طراحی و عرضه می‌شوند.

به هر ترتیب، لازم است رم‌های مورد استفاده از جنبه‌های زیر با یکدیگر سازگار بوده و مطابق باشند:

  • ظرفیت: همان طور که پیشتر اشاره شد، در صورتی که ظرفیت رم‌ها برابر نباشد، ظرفیت مشترک آنها وارد پردازش دو کاناله شده و اختلاف آن‌ها در پردازش تک کاناله باقی می‌ماند.
  • سرعت: درست مثل ظرفیت، اگر سرعت دو قطعه با هم برابر نباشد، سرعت رم کمتر در پردازش دو کاناله لحاظ می‌شود.
  • تعداد چیپ‌ها و طرف‌ها: برای مثال دو طرف با چهار چیپ.

حالت‌های رم دو کاناله

هماهنگی سی‌پی‌یو با رم

بهتر است تکنولوژی رم دو کاناله را به عنوان یک خلاقیت نوآورانه که منجر به ایجاد تکنولوژی‌ رم چند کاناله شده است در نظر بگیریم. در ابتدا قرار بود با استفاده از دو رم 64 بیت در یک باس 128 امکان دسترسی به سرعت 128 بیت را ایجاد کند. به این روش حالت «جفتی» (ganged) گفته می‌شود.

در آن زمان فرض بر این بود که این روش بهترین راه افزایش سرعت پردازش سیستم تا دو برابر حداکثر ظرفیت معمول موجود است. تامین‌کنندگان سخت‌افزار متوجه شدند که ساختارهای «غیرجفتی» (unganged) قابلیت بیشتری برای افزایش سرعت و قدرت پردازش سیستم ارائه می‌دهند.

امروزه انواع مختلفی از پردازنده‌ها، مادربوردها، و کیت‌های رم برای به کارگیری تکنولوژی رم دو کاناله تا هشت کاناله در بازار در وجود دارند که با کمک آنها می‌توانید سرعت سیستم خود را افزایش داده و بدون نگرانی از مشکلات احتمالی مرتبط با قدرت پردازش، با سیستم کار کنید.

جمع‌بندی

تکنولوژی رم دو کاناله اولین معماری سخت‌افزاری از معماری‌های پردازش چند کاناله محسوب می‌شود. این معماری در ابتدا با هدف افزایش سرعت پردازش سی‌پی‌یو 64 بیتی و باس 128 بیتی مورد استفاده قرار گرفت؛ اما با پیشرفت بیشتر تکنولوژی، مشخص شد ضرورتی برای جفت کردن دقیق اتصال‌های سخت‌افزاری به این شکل نیست.

به این ترتیب در مادربوردها و پردازنده‌های نسل‌های بعدی چندین کانال برای استفاده از معماری‌های مختلف سخت‌افزاری تعبیه شد. انواع مختلف معماری سخت‌افزاری با تعداد رم‌های متفاوت برای کارکردهای گوناگون در دسترس کاربران قرار دارد.

بسیاری از کاربران خانگی برای استفاده از حداکثر بازده سیستم خود، از این تکنولوژی استفاده می‌کنند. به کمک این روش می‌توانند سرعت پردازش و قدرت کلی سیستم خود را تا دو برابر افزایش دهند.

با در نظر گرفتن تب‌وتاب بازار برای رم‌های جدید، اغلب خرید چند رم کم ظرفیت، ارزان‌تر‌ از خرید رم‌های با ظرفیت بالای جدید است. برای این کار لازم است به هماهنگی و سازگار بودن قطعات مرتبط با رم موردنظر توجه کنید؛ زیرا در صورتی که سازگازی نداشته باشند، سرعت هیچ افزایشی پیدا نخواهد کرد.

نت ران

این مقاله حاصل تلاش و دانش گروهی از متخصصان نتران شامل نویسنده، کارشناس ارشد فنی، ویراستار، کارشناس سئو و مدیر تولید محتواست. نت ران مانند هر مجموعه‌ی موفق دیگه، کار گروهی و هماندیشی رو سرلوحه‌ی کار خودش قرار داده و منحصرا به ارائه‌ی محتوای درجه یک و رضایت شما عزیزان فکر میکنه.
خبرنامه
Notify of
guest
0 نظرات
Inline Feedbacks
View all comments

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا